حرفه هنرمند ۵۸

ویژه نامه فرهنگ و هنر مدرن المان در «حرفه هنرمند»

پنجاه و هشتمین شماره  فصل نامه  حرفه هنرمند منتشر شد:”ویژه‌نامه ی فرهنگ و هنر مدرن آلمان”

هفت سرزمین/ «فرهنگ‌ و هنر مدرن آلمان» موضوعِ ویژه‌ی شماره اخیر حرفه‌هنرمند است. از حدود ۴۰۰ صفحه‌ی این شماره که یکی از پرحجم‌ترین و مفصل‌ترین شماره‌های نشریه تا به امروز بوده است٬ ۳۵۵ صفحه به فرهنگ و هنر مدرن آلمان اختصاص دارد. دبیران نشریه٬ مجموعه مقالات را که شامل ۳۸ ترجمه از نویسندگانی همچون «نوربرت الیاس»٬ «آرتور دانتو»٬ «رزالیند کراوس» و «پیتر بورگر»؛ ۴ مقدمه و ۴ سال‌شمار و ۵ متن تالیفی است؛ در ۴ بخش ــ مطابق ۴ بازه‌ی زمانی از سال ۱۷۸۱ تا ۱۹۹۰ – گردآورده‌اند. در سرآغاز هر بخش٬ مقدمه‌ای در تشریح مختصات فرهنگی و سیاسی آن بازه‌ی تاریخی نوشته شده٬ و در سالشمار آغازین هر بخش٬ فهرستی از رویدادهای مهم و برجسته‌ی آلمان در هفت حوزه‌ی «سیاست»٬ «دانش و فلسفه»٬ «موسیقی»٬ «هنر»٬ «ادبیات»، «تاتر» و «سینما» ذکر شده است.حرفه هنرمند ۵۸

این چهار سالشمار درواقع نقشه‌ای فشرده و فهرستی انبوه از دستاوردهای فرهنگی و تحولات سیاسی ملت آلمان را برای آشنایی کلیِ خواننده فراهم می‌کند. چهار بازه‌ی زمانی که مقالات بر حسب محتوا و موضوع٬ تحت آن‌ها طبقه‌بندی شده‌اند٬ بدین قرار است:
۱۷۸۱ تا ۱۸۷۱ که مقالاتی از جمله «نووالیس و والت‌ویتمن: رمانتیسم آلمانی و دموکراسی آمریکایی»٬ «شکل‌گیری داستان منثور آلمانی»٬ «موسیقی به مثابه‌ فلسفه»٬ «کانت در قاب‌های کاسپار دافیت فردریش» و «شرق گوته» تحت آن قرار گرفته‌اند.
۱۸۷۲ تا ۱۹۱۸ که شامل مقالاتی از جمله «اکسپرسیونیسم آلمان: هنر و جامعه»٬ «سوارکار آبی و پیدایش عصر بزرگ معنویت» و «اتوپیای باوهاوس» می‌شود.
۱۹۱۹ تا ۱۹۴۵ که عناوینی مانند «لحظه‌ تصمیم: رمانتیسم٬ زیباشناسی٬ سیاست»٬ «ادبیات هوادار جنگ در جمهوری وایمار»٬ «آوگوست ساندر: چهره‌ی زمانه‌ی ما» و «ماکس بکمان» تحت این دوره جمع‌اوری شده است.
و در نهایت سال‌های ۱۹۴۶ تا ۱۹۹۰ که مقالاتی از جمله «بازیابی حواس: ایده و عمل هنر آلمان»٬ «سبک و رستگاری در هنر بویس»٬ «یوزف بویس٬ یا آخرین پرولتر»٬ «آنسلم کیفر»٬ «خاطره متفرق و هویت پساسنتی٬ عمل سوگواری گرهارد ریشتر» و «در ستایش روشنی ابهام» به بخشی از فرهنگ و هنر این دوره تاریخی پرداخته‌اند.
در ۳۵۵ صفحه‌ی ویژه‌نامه بیش از ۱۰۰ تصویر از شاخص‌ترین آثار هنری مدرن آلمان از جمله نقاشی و عکاسی و چیدمان گردآوری شده که در مجموع از کیفیت و وضوحِ رنگی مناسبی برخوردارند. از بین تصاویر می‌توان به آثاری متنوع از هنرمندانی مانند: « اکسل هوته»٬ «آوگوست ساندر»، «اویگن شونِبک»٬ «گوستاو کلوگه»٬ «بازلیتس»٬ «یوزف بویس» ٬ «توماس روف» و «یورگ زاسه» اشاره کرد. کیفیت٬ تعدد و چاپ تمامْ صفحه‌ی برخی از تصاویرِ شاخص٬ آن‌‌ها را نه مانند ضمیمه‌ای در «حاشیه‌ی» مقالات نظری٬ بلکه همچون «نمایشگاهی» تجسمی به موازات مطالب ارائه کرده است.
مجید اخگر٬ در اولین مقاله‌ی ویژه‌نامه و در پاسخ به این سوال محتمل که «چرا آلمان؟» نوشته است: «در یک سطح پاسخ آن است که آلمان٬ دست‌کم تا آن‌جا که به قلمرو فرهنگ مربوط می‌شود٬ فقط آلمان نیست٬ فقط یک کشور نیست٬ و بسیاری از تولیدات٬ ایده‌ها٬ تصاویر٬ و مسائل و مضامینی که خاستگاه آلمانی داشته‌اند با هسته‌ی مهم‌ترین مسائل دوره‌ی مدرن گره خورده‌اند٬ و به این ترتیب پرداختن به آن‌ها می تواند برای هر فرد یا ملتی که در کلی‌ترین سطح با مسائل مربوط به فرهنگ مدرن یا مدرنیته‌ی فرهنگی سر و کار دارد ضرورت داشته باشد. به بیان صریح‌تر٬ مطالعه‌ی تاریخ و فرهنگ آلمان یکی از بهترین مسیرها برای درک دینامیسم فرهنگ در عصر جدید و نسبت آن با حوزه واقعیت تاریخی است.» و در ادامه با اشاره به تداوم «سرمشق رمانتیکِ» آلمانی و اهمیت آن تا به امروز و منشا آلمانی «مهم‌ترین ایده‌های نظری دویست و پنجاه سال اخیر» در حوزه زیباشناسی٬ نتیجه می گیرد که «بخش عمده‌ای از پیش‌فرض‌ها و چارچوب‌های فهم هنر در دوره‌ی مدرن خاستگاه و ماهیتی آلمانی دارند». هرچند که این تصویر «والا» از ملتی با فرهنگِ «عمیق٬ غامض٬ تیره و تاره و پیچیده» با عقب‌ماندگی تاریخی آلمانی‌ها در اواخر سده‌ی هجدهم و سده‌ی نوزدهم٬ و حضور ثابت آلمانی‌ها در فجایع دو جنگ‌جهانی سده‌ی بیستم؛ با تنش و تقابل شگفت‌آوری همراه می‌شود. این تنش و تقابل بین سویه‌های فرهنگی و سیاسی آلمان به خوبی در این کلام «ویکام استید» بیان شده است که: «آلمانی‌ها عمیق‌تر شیرجه می‌زنند؛ ولی وقتی به سطح آب بر‌می‌گردند کثیف‌ترند» (ص۷).
در نهایت بنا به گفته‌ی سردبیر نشریه و همان‌طور که در تمامی متون این شماره شاهدیم٬ مساله نه پژوهشی کرونولوژیک از تاریخ هنر آلمان٬ که بیش از هر چیز «پرورش ایده‌ای از فرهنگ و هنر آلمان به عنوان کلیتی در داد و ستد با یک تاریخ بوده است.» تاریخی دویست‌ساله که ساختار مجله بر مبنای «برخی نقاط چرخش سیاسی و جریان‌های فرهنگی عمده‌ی» آن طرح‌ریزی شده است.

منبع: رویداد

Print Friendly
لینک خبر : http://www.7sarzamin.ir/?p=15602

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *